Ga naar inhoud (ALT + C)

KORT: John Körmeling - Draaiend huis

Inhoudsopgave

Wie de stad Tilburg binnenkomt vanuit het noorden, stuit op de Hasseltrotonde. Deze rotonde vormt één van de belangrijkste toegangspoorten tot de stad. Niet zo gek dus dat de gemeente deze plek waar dagelijks veel mensen langsrijden - en die voor veel mensen het eerste beeld van Tilburg is - heeft aangewezen als locatie voor kunst. Voor de stad Tilburg die met haar openbaar kunstenplan lef wil tonen en ongewone dingen wil laten zien, is de Hasseltrotonde dé plek voor een grootschalig en ongewoon kunstwerk als het Draaiend huis van John Körmeling. Meer informatie en foto's vind u op deze pagina.

Draaiend huis

Het huis van Körmeling zal een monumentale, humoristische en gedurfde stadsentree zijn voor de cultuurstad die Tilburg is. Niet alleen landelijk, maar ook internationaal wordt Tilburg hiermee op de kaart gezet. Het huis levert associaties op met de kermis, het verkeer en herstelt symbolisch de voor Tilburg zo kenmerkende lintbebouwing.

John Körmeling wil wachtende automobilisten bij de rotonde een vervreemding van de werkelijkheid meegeven door een huis te laten draaien. Normaal is het de automobilist die zich voortbeweegt en staat de bebouwing stil. Het vervreemdende effect is echter niet onmiddellijk te zien. Het huis draait namelijk maar heel langzaam rond (in 20 uur eenmaal rond de rotonde). Als men op een later tijdsstip terugkomt, zal men de vervreemding pas bemerken doordat het huis is verplaatst. Daarnaast geeft het huis commentaar op het aanleggen van de Hasseltrotonde zelf die de historische lintenstructuur van Tilburg in de 60-er jaren doorbrak en de Hasseltstraat afsneed van de Hasseltse Kapel, een druk bezochte kapel voor Mariaverering en een belangrijk cultuurhistorisch erfgoed.

Technische details

Op de Hasseltrotonde wordt een vrijstaand rijtjeshuis met voor- en achtertuin geplaatst. Het huis draait over de rotonde met de richting van het verkeer mee en maakt in 20 uur 1 ronde. Het huis wordt op ware grootte gebouwd (5 meter breed, 8,5 meter diep en 10 meter hoog) en oogt open en vriendelijk, zoals een doorzonwoning uit de jaren 60 en 70. Het huis is niet bewoonbaar, maar lijkt levensecht. Het bestaat uit een staalconstructie die wordt bekleed met gele baksteenstrips en oranje dakpannen. De ramen zijn van gelaagd glas en de aluminium kozijnen worden wit afgelakt. De voor- en achtertuin worden bekleed met kunstgras en draaien met het huis mee. ‘s Avonds wordt het huis van binnenuit verlicht. Het huis is gesloten voor publiek, maar uiteraard voor onderhoudswerkzaamheden toegankelijk. Op de rotonde zelf groeit gras. De afstand tussen de tuin en de weg is 2,5 meter. Het huis heeft vier spoorwielen die in de rails worden gezet. Het mechanisme in het huis zal de vier wielen aandrijven met 24 volt indirect afkomstig van een zonnepaneel. Een mechanisme zorgt ervoor dat het huis automatisch stopt zodra er iets tegenaan komt.

John Körmeling

John Körmeling is kunstenaar, maar van huis uit architect. Met zijn eigenzinnige werkstijl en verrassend heldere kijk op het dagelijkse leven heeft Körmeling het hart van menigeen veroverd. Kenmerkend voor zijn werk is de relativerende humor die eruit spreekt. Zijn glasheldere ideeën toveren regelmatig een glimlach op het gezicht van de toeschouwer.
John Körmeling heeft zowel in Nederland, als in het buitenland naam gemaakt met een aantal opvallende projecten. Zo werkte Körmeling in 2003 mee aan het kunstproject 'Echigo-Tsumari Triënnale' in Japan. Hij verraste, in het kader van dit project, de bewoners van de Japanse plaats Matsunoyama met een plattegrond getiteld “Hot Spring” van 25 meter hoog waar de bezoeker zelf in kan klimmen. Zijn 'Drive-in wheel', een reuzenrad voor auto's, maakte veel tongen los in Canada, tijdens een overzichtstentoonstelling in The Powerplant in Toronto aan het Ontario-meer. Ook een bijzonder voorbeeld is het drijvend kassahuisje dat John Körmeling in 2001 maakte voor de rondvaartboten in Leiden.
Door de jaren heen heeft Körmeling zich bezig gehouden met meer dan 200 projecten. In zijn ideeënboek “A good book” passeert een groot aantal van deze werken de revue. De laatste jaren gaat het hard met de carrière van deze kunstenaar. Körmeling ontving in 2004 in Japan twee prestigieuze vormgevingsprijzen voor zijn 'Hot spring'. In 2005 ontwierp Körmeling een entree voor Museum Boijmans van Beuningen en voor het Openluchtmuseum voor Beeldhouwkunst Middelheim in Antwerpen. In 2006 ontwierp hij een entreehuis voor het Van Abbemuseum in Eindhoven. John Körmeling is recentelijk gevraagd een ontwerp te maken voor het Nederlands paviljoen op de wereldtentoonstelling in 2010 in Shanghai.

Planning werkzaamheden

17 september 2007 zijn de grondwerkzaamheden op de rotonde gestart. Vervolgens wordt een deel van de rails en de aandrijving met het staalskelet van het huis aangelegd. De firma Moker zal zich ontfermen over de bouw van het huis. Pas na de afwerking van het huis wordt het resterende deel van de rails gelegd. Als laatste wordt de grond op de rotonde ingezaaid.

Lange voorgeschiedenis

De Hasseltrotonde als locatie voor kunst heeft een lange voorgeschiedenis. De rotonde is aangelegd in 1959, vanaf de jaren tachtig is de rotonde aangewezen als kunstlocatie. Om uiteenlopende redenen heeft het echter tot nu geduurd voordat er concreet aan de slag is gegaan met het plaatsen van een kunstwerk.
In 1999 kreeg John Körmeling van KORT de opdracht om een schetsontwerp te maken. Zijn idee was om op de rotonde een rondraaiend huis neer te zetten dat met het verkeer mee draait op dezelfde snelheid. Het was een dusdanig spectaculair ontwerp dat het voor de nodige strubbelingen zorgde en uiteindelijk werd het door het stadsbestuur afgewezen vanwege verkeersonveiligheid.
In 2001 kreeg Körmeling voor de tweede keer opdracht een schetsontwerp te maken voor een Draaiend Huis. De oorzaak waardoor het verkeersonveilig zou zijn, was weggenomen en zo kon John Körmeling in 2003 het schetsontwerp uitwerken tot een definitief ontwerp. Het definitieve ontwerp werd goedgekeurd in april 2005. Het wachten op de bouwvergunning duurde tot eind 2006 omdat er een vrijstellingsprocedure gevolgd moest worden. Dit leidde opnieuw tot heftige discussies. De bouwvergunning werd november 2006 afgegeven en John Körmeling kreeg opdracht zijn ontwerp uit te voeren.

In de media